TR EN

CRITICAL PSYCHOLOGY DERS TANITIM VE UYGULAMA BİLGİLERİ

Kodu Dersin Adı Yarıyıl Süresi(T+U) Kredisi AKTS Kredisi
PSY313 CRITICAL PSYCHOLOGY 5 3 3 5

DERS BİLGİLERİ

Dersin Öğretim Dili : İngilizce
Dersin Düzeyi LİSANS, TYY: + 6.Düzey, EQF-LLL: 6.Düzey, QF-EHEA: 1.Düzey
Dersin Türü Seçmeli
Dersin Veriliş Şekli -
Dersin Koordinatörü Dr.Öğr.Üyesi MEHMET OSMAN KURTKAN KAPICIOĞLU
Dersi Veren Öğretim Üyesi/Öğretim Görevlisi Dr.Öğr.Üyesi BERK EFE ALTINAL
Ders Ön Koşulu Yok

AMAÇ VE İÇERİK

Amaç: Bu ders, öğrencileri eleştirel psikolojinin temel gelenekleri, kavramları, tartışmaları ve politik kaygılarıyla tanıştırmayı amaçlamaktadır. Ders, psikolojik bilginin tarihsel olarak nasıl üretildiğini, kurumsallaştırıldığını ve güç, sınıflandırma, öznellik, normallik ve sosyal kontrolle ilişkili olarak nasıl kullanıldığını inceler. Öğrencileri, tarihsel revizyonizm, paradigma eleştirisi, Foucaultçu analiz, postkolonyal ve dekolonyal düşünce, feminist psikoloji, eleştirel ırk perspektifleri, neoliberal öznelliğin eleştirisi, anti-psikiyatri, nöroçeşitlilik, hayvan öznelliği ve özgürleşme psikolojisi gibi bakış açılarıyla ana akım psikolojiyi eleştirel bir şekilde değerlendirmeye teşvik eder. Dersin sonunda, öğrencilerin psikolojiyi tarihsel olarak konumlandırılmış, sosyal olarak iç içe geçmiş ve politik olarak sonuçları olan bir bilgi ve uygulama alanı olarak anlamaları beklenmektedir.
İçerik: Dersin içeriği, eleştirel psikolojilere giriş; eleştirel tarih ve revizyonizm; paradigma değişimleri ve metodolojik anarşizm; modernite ve Kartezyen özne; Foucault'nun delilik, sınıflandırma, gözetim, panoptizm ve pratik analizleri; postkolonyalizm, Fanon ve dekoloniyal terapi; cinsiyet, aile, ırk, ırksallaştırma ve psikolojik güç; neoliberal öznellik, popüler psikoloji ve psiko-kompleks; ruh sağlığı ve psikiyatriye eleştirel bakış açıları; gelişim ve nöroçeşitlilik; psikolojik araştırmalarda insan dışı hayvanların yeri; ve özgürleşme psikolojisi için çağdaş ufuklar gibi konuları kapsamaktadır.

DERSİN ÖĞRENME ÇIKTILARI (Öğrenciler, bu dersi başarı ile tamamladıklarında aşağıda belirtilen bilgi, beceri ve/veya yetkinlikleri gösterirler.)

Eleştirel psikolojinin temel kavramlarını, tarihsel kökenlerini ve kuramsal kaygılarını açıklar
Psikolojik bilginin tarihsel, felsefi, kurumsal ve siyasi bağlamlardan nasıl etkilendiğini açıklar
na akım psikolojik yaklaşımları, öznellik, normallik, sınıflandırma, ruh sağlığı, gelişim ve sosyal güç üzerine eleştirel bakış açılarıyla karşılaştırır
Psikolojik teorileri ve uygulamaları, Foucaultçu analiz, postkolonyal düşünce, feminist psikoloji, eleştirel ırk perspektifleri ve neoliberalizm eleştirileri gibi eleştirel çerçeveler aracılığıyla analiz eder
Psikolojinin psikiyatri, gözetim, aile, cinsiyet, ırk, nöroçeşitlilik, insan dışı hayvanlar ve sosyal kontrol ile ilişkili etik ve politik sonuçlarını değerlendirir
Psikolojinin eleştiri, direniş, bakım ve özgürleşme pratiği olarak olanaklarını ve sınırlarını tartışır

HAFTALIK DERS KONULARI VE ÖNGÖRÜLEN HAZIRLIK ÇALIŞMALARI

Hafta Ön Hazırlık Konular Yöntem
1 - Eleştirel Psikolojilere Giriş Ders anlatımı, Soru-Cevap, Örnekleme, Gösteri
2 Literatür incelemesi Eleştirel Tarih Revizyonizmi ve Eksikleri Ders anlatımı, Soru-Cevap, Örnekleme, Gösteri
3 Literatür incelemesi Paradigma Değişimleri ve Metodolojik Anarşizm Ders anlatımı, Soru-Cevap, Örnekleme, Gösteri
4 Literatür incelemesi Modernite ve Kartezyen Özne Ders anlatımı, Soru-Cevap, Örnekleme, Gösteri
5 Literatür incelemesi Foucault I. Deliliğin Tarihi ve Sınıflandırma Ders anlatımı, Soru-Cevap, Örnekleme, Gösteri
6 Literatür incelemesi Foucault II: Gözetim, Panoptizm ve Praksis Ders anlatımı, Soru-Cevap, Örnekleme, Gösteri
7 Literatür incelemesi Sömürgecilik Sonrası Dönem, Fanon ve Sömürgecilikten Arındırma Terapisi Ders anlatımı, Soru-Cevap, Örnekleme, Gösteri
8 Literatür incelemesi Cinsiyet, Aile ve Psikolojik Güç Ders anlatımı, Soru-Cevap, Örnekleme, Gösteri
9 Literatür incelemesi Irk, Irksallaştırma ve Psikolojik Güç Ders anlatımı, Soru-Cevap, Örnekleme, Gösteri
10 - ARA SINAV -
11 Literatür incelemesi Neoliberal Öznellik, Popüler Psikoloji ve Psiko-kompleks Ders anlatımı, Soru-Cevap, Örnekleme, Gösteri
12 Literatür incelemesi Ruh Sağlığı ve Psikiyatrinin Eleştirel Psikolojisi Ders anlatımı, Soru-Cevap, Örnekleme, Gösteri
13 Literatür incelemesi Kalkınma ve Nöroçeşitlilik Üzerine Eleştirel Bakış Açıları Ders anlatımı, Soru-Cevap, Örnekleme, Gösteri
14 Literatür incelemesi Psikolojide İnsan Dışı Hayvanlar: Deney Nesnelerinden Deneyim Öznelerine Ders anlatımı, Soru-Cevap, Örnekleme, Gösteri
15 Literatür incelemesi Eleştirinin Ötesinde: Özgürleşme Psikolojisi İçin Ufuklar Ders anlatımı, Soru-Cevap, Örnekleme, Gösteri
16 - FİNAL -
17 - FİNAL -

KAYNAKLAR

ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME

Yarıyıl İçi Yapılan Çalışmaların Ölçme ve Değerlendirmesi Etkinlik Sayısı Katkı Yüzdesi Açıklama Sınav Yapılma Şekli
Ara Sınav (Vize) 1 40 Optik(Test) Sınav
Ödev Değerlendirme 1 10
DÖNEM SONU- Sınavı (Final) 1 50 Optik(Test) Sınav
TOPLAM 3 100
(0) Etkisiz (1) En Düşük (2) Düşük (3) Orta (4) İyi (5) Çok İyi
0 1 2 3 4 5

DERSİN PROGRAM ÖĞRENME ÇIKTILARINA KATKISI

BİLGİ
Kuramsal
Program Yeterlilikleri/Çıktıları Katkı Düzeyi
0 1 2 3 4 5
1
Psikoloji ve yardımcı disiplinlerle ilgili, en etkin metotları ve güncel bilgileri içeren bilgi kaynakları, uygulama araç –gereçlerini, üst düzeyde kullanır. (use) (Blooms 3)
3
2
Psikoloji alanında sorunları belirler ve çözüm üretir. (determine and solve) (Blooms 3)
3
BİLGİ
Olgusal
Program Yeterlilikleri/Çıktıları Katkı Düzeyi
0 1 2 3 4 5
1
Normal ve anormal davranışları ayırt eder. (Blooms 2)
2
2
Psikoloji araştırmalarını yorumlar ve rapor eder. (interpret- report) (Blooms 3)
3
BECERİLER
Bilişsel
Program Yeterlilikleri/Çıktıları Katkı Düzeyi
0 1 2 3 4 5
1
Psikoloji ile diğer sosyal bilimler arasındaki ilişlere dair bağlantılar kurar. (relate) (Blooms 4)
4
BECERİLER
Uygulamalı
Program Yeterlilikleri/Çıktıları Katkı Düzeyi
0 1 2 3 4 5
1
Psikolojik testleri uygular. (apply) (Blooms 3)
0
2
Çağdaş Psikoloji Kuramları hakkında bilgi ve beceri edinerek bu bilgi ve becerileri bireylere yardım sürecine entegre eder. (intagrate) (Blooms 6)
2
3
Psikoloji alanında çeşitli deneyler düzenler. (Conduct) (Blooms 6)
4
YETKİNLİKLER
Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği
Program Yeterlilikleri/Çıktıları Katkı Düzeyi
0 1 2 3 4 5
1
Alanıyla ilgili çalışmalarda gerekli kurum ve bireylerle iş birliği yapar. (collabarate) (Blooms 6)
2
YETKİNLİKLER
Öğrenme Yetkinliği
Program Yeterlilikleri/Çıktıları Katkı Düzeyi
0 1 2 3 4 5
1
Psikoloji alanındaki gelişmeleri var olan bilgilerine entegre eder (intagrate) (Blooms 6)
4
2
İnsan davranışlarını bilimsel olarak analiz eder. (analyze) (Blooms 4)
3
YETKİNLİKLER
İletişim ve Sosyal Yetkinlik
Program Yeterlilikleri/Çıktıları Katkı Düzeyi
0 1 2 3 4 5
1
Alana dair edindiği bilgileri ve düşüncelerini akıcı ve anlaşılır bir şekilde yazılı ve sözlü olarak ifade eder. (explain )(Blooms 2)
4
2
Psikoloji alanıyla ilgili sorunların bireysel, ulusal ve evrensel etkilerini dikkate alır (recognize) (Blooms 2)
4
YETKİNLİKLER
Alana Özgü Yetkinlik
Program Yeterlilikleri/Çıktıları Katkı Düzeyi
0 1 2 3 4 5
1
Psikoloji alanının gerektirdiği bilgisayar yazılımı ve donanımı ve istatistik bilgisini çalışmalarına entegre eder. (intragrate) 6
0
2
Bilişim ve iletişim teknolojilerindeki gelişmeyi takip eder. (survey) (Blooms 4)
0
3
Psikoloji ile ilgili sosyal projeleri destekler. (Blooms 5)
3

DERSİN İŞ YÜKÜ VE AKTS KREDİSİ

Öğrenme-Öğretme Etkinlikleri İş Yükü
Öğrenme-Öğretme Etkinlikleri Etkinlik(hafta sayısı) Süresi(saat sayısı) Toplam İş Yükü
Ders 14 3 42
Derse Ön Hazırlık ve Ders Sonrası Pekiştirme 13 3 39
Arazi Çalışması 0 0 0
Grup Çalışması / Ödevi 0 0 0
Laboratuvar 0 0 0
Okuma 0 0 0
Ödev 0 0 0
Proje Hazırlama 0 0 0
Seminer 0 0 0
Staj 0 0 0
Teknik Gezi 0 0 0
Web Tab. Öğrenme 0 0 0
Uygulama 0 0 0
Yerinde Uygulama 0 0 0
Mesleki Faaliyet 0 0 0
Sosyal Faaliyet 0 0 0
Tez Hazırlama 0 0 0
Alan Çalışması 0 0 0
Rapor Yazma 0 0 0
Final Sınavı 1 1 1
Final Sınavı Hazırlığı 1 25 25
Ara Sınav 1 1 1
Ara Sınav Hazırlığı 1 20 20
Kısa Sınav 0 0 0
Kısa Sınav Hazırlığı 0 0 0
TOPLAM 31 0 128
Genel Toplam 128
Toplam İş Yükü / 25.5 5
Dersin AKTS(ECTS) Kredisi 5,0