TR EN

BESLENME İLKELERİ VE UYGULAMALARI II DERS TANITIM VE UYGULAMA BİLGİLERİ

Kodu Dersin Adı Yarıyıl Süresi(T+U) Kredisi AKTS Kredisi
BEY146 BESLENME İLKELERİ VE UYGULAMALARI II 2 6 4 6

DERS BİLGİLERİ

Dersin Öğretim Dili : Türkçe
Dersin Düzeyi LİSANS, TYY: + 6.Düzey, EQF-LLL: 6.Düzey, QF-EHEA: 1.Düzey
Dersin Türü Zorunlu
Dersin Veriliş Şekli -
Dersin Koordinatörü Doç.Dr. HATİCE MERVE BAYRAM
Dersi Veren Öğretim Üyesi/Öğretim Görevlisi Dr.Öğr.Üyesi HASAN FATİH AKGÖZ
Ders Ön Koşulu Yok

AMAÇ VE İÇERİK

Amaç: Yağlar ile meyve ve sebzelerin sindirimi ve emilimi; vitaminler ve minerallerin yapısı, metabolizması ve gereksinimleri ile besinlerin hazırlanma, pişirme ve saklama yöntemleri ve besin bileşim veri tabanları kullanılarak yapılan besin ögesi ve enerji içeriği hesaplamalarına ilişkin bilgi, tutum ve becerilerin kazandırılması amaçlanmaktadır.
İçerik: Yağların, vitaminlerin ve minerallerin özellikleri, sınıflandırılması, kaynakları ve gereksinimleri, yağların sindirimi ve emilimi, vitaminlerin ve minerallerin emilimi, besin grupları (yağlı tohumlar, meyveler ve sebzeler) ve laboratuvar uygulamaları, uygun hazırlama, pişirme ve depolama yöntemleri, besin muhafaza teknikleri, enerji metabolizması ve hesaplanması, su ve elektrolit metabolizması.

DERSİN ÖĞRENME ÇIKTILARI (Öğrenciler, bu dersi başarı ile tamamladıklarında aşağıda belirtilen bilgi, beceri ve/veya yetkinlikleri gösterirler.)

Yağların genel özelliklerini, sindirim ve emilim süreçlerini ve vücut fonksiyonları açısından önemini açıklar.
Vitaminlerin ve minerallerin genel özelliklerini, sınıflandırmasını, emilim süreçlerini ve vücut fonksiyonları açısından önemini açıklar.
Yağların, vitaminlerin ve minerallerin kaynaklarını gösterir ve gereksinimlerini hesaplar.
Yağların hazırlama ve pişirme tekniklerini takip eder ve oluşan kimyasal değişiklikleri keşfeder.
Meyve, sebze ve yağlı tohumların hazırlama ve pişirme tekniklerini takip eder ve kimyasal reaksiyonlarını açıklar.
Vitamin ve mineral kaybını önleyecek hazırlama, pişirme ve ölçüm tekniklerini uygular ve takip eder.
Farklı besin muhafaza yöntemlerini takip eder ve beslenme ilkelerine uygun saklama stratejileri kullanır.
Direkt/indirekt kalori hesaplama yöntemlerini ve PAL (fiziksel aktivite düzeyi) kullanır ve enerji gereksinmesini ölçer.
Su ve elektrolitlerin vücuttaki görevlerini tanımlar ve gereksinimlerini hesaplar.

HAFTALIK DERS KONULARI VE ÖNGÖRÜLEN HAZIRLIK ÇALIŞMALARI

Hafta Ön Hazırlık Konular Yöntem
1 Web Tabanlı Araştırma Yağlar I: Genel Özellikler, Sınıflama, Kimyasal Özellikler, Görevleri, Elzem Yağ Asitleri, Uygulama: Laboratuvar Kuralları Anlatım, Tartışma, Soru-Cevap, Uygulama, Laboratuvar Temelli Grup Çalışması
2 Bireysel Çalışma Yağlar II: Emilim, Sindirim, Gereksinim, Kaynaklar Anlatım, Tartışma, Soru-Cevap
3 Bireysel Çalışma Meyveler ve Sebzeler: Genel Özellikler, Görevleri, Polifenoller, Kaynaklar, Satın Alma, Depolama, Pişirme, Uygulama: Yağlar ile İlgili Uygulamalar ve Raporlandırma Anlatım, Tartışma, Soru-Cevap, Uygulama, Laboratuvar Temelli Grup Çalışması
4 Bireysel Çalışma Enerji Metabolizması: Enerji Dengesi, Direkt ve İndirekt Hesaplama, Fiziksel Aktivite Düzeyi (PAL), Günlük Enerji Gereksiniminin Değerlendirilmesi, Uygulama: Meyveler ve Sebzeler ile İlgili Uygulamalar ve Raporlandırma, Ödevlerin Verilmesi Anlatım, Tartışma, Soru-Cevap, Uygulama, Laboratuvar Temelli Grup Çalışması
5 Bireysel Çalışma Yağda Eriyen Vitaminler: Genel Özellikler, Kimyasal Özellikler, Görevleri, Emilim, Sindirim, Gereksinim, Kaynaklar Anlatım, Tartışma, Soru-Cevap
6 Bireysel Çalışma Suda Eriyen Vitaminler I (B1–B6): Genel Özellikler, Kimyasal Özellikler, Görevleri, Emilim, Sindirim, Gereksinim, Kaynaklar, Ödevlerin Değerlendirilmesi Anlatım, Tartışma, Soru-Cevap
7 Bireysel Çalışma Suda Eriyen Vitaminler II (B9–B12, C Vitamini): Genel Özellikler, Kimyasal Özellikler, Görevleri, Emilim, Sindirim, Gereksinim, Kaynaklar, Ödev Sunumları Anlatım, Tartışma, Soru-Cevap, Sunum
8 Bireysel Çalışma Makro Mineraller I (Ca, P, Na): Genel Özellikler, Kimyasal Özellikler, Görevleri, Emilim, Sindirim, Gereksinim, Kaynaklar, Ödev Sunumları Anlatım, Tartışma, Soru-Cevap, Sunum
9 Bireysel Çalışma Makro Mineraller II (K, Cl, Mg, S): Genel Özellikler, Kimyasal Özellikler, Görevleri, Emilim, Sindirim, Gereksinim, Kaynaklar, Uygulama Sınavı Anlatım, Tartışma, Soru-Cevap
10 - ARA SINAV -
11 Bireysel Çalışma Mikro Mineraller I: Genel Özellikler, Kimyasal Özellikler, Görevleri, Emilim, Sindirim, Gereksinim, Kaynaklar, Ödev Sunumları Anlatım, Tartışma, Soru-Cevap, Sunum
12 Bireysel Çalışma Mikro Mineraller II (F, Cu, Cr, Mg, Mb, Co, Si, B, Ni, Ar, Vn, Ağır metaller): Genel Özellikler, Kimyasal Özellikler, Görevleri, Emilim, Sindirim, Gereksinim, Kaynaklar, Ödev Sunumları Anlatım, Tartışma, Soru-Cevap, Sunum
13 Bireysel Çalışma Besin Muhafaza Yöntemleri: Konserve, UHT, Turşu, Reçel, Işınlama, Mikroplastikler, Endokrin Bozucular, Ödev Sunumları Anlatım, Tartışma, Soru-Cevap, Sunum
14 Bireysel Çalışma Su ve Elektrolit Metabolizması, Uygulama: Besin Muhafaza Yöntemleri Uygulaması ve Raporlandırma, Raporların ve Ödev Sunumlarının Değerlendirilmesi Anlatım, Tartışma, Soru-Cevap, Uygulama, Laboratuvar Temelli Grup Çalışması
15 Bireysel Çalışma Fitokimyasallar Anlatım, Tartışma, Soru-Cevap
16 - FİNAL -
17 - FİNAL -

KAYNAKLAR

Baysal, A. (2018). Diyet el kitabı. Hatipoğlu Yayınları.
İnanç, N. (2022). Beslenme ilkeleri I. Hedef Yayıncılık.
Mahan, L. K., Escott-Stump, S., Raymond, J. L., & Krause, M. V. (2022). Krause’s food & the nutrition care process (16th ed.). Elsevier Health Sciences.
Özenoğlu, A. (2023). Temel beslenme ilkeleri ve laboratuvar uygulamaları. Eğitim Yayınevi.
Özilgen, Z. S. (2019). Cooking as a chemical reaction: Culinary science with experiments. CRC Press.
Şanlıer, N., Ulusoy, H. G., & Ceyhun-Sezgin, A. (2019). Beslenme ilkeleri laboratuvar uygulamaları. Vize Yayıncılık.
T.C. Sağlık Bakanlığı. (2019). Türkiye beslenme rehberi (TÜBER 2019) (Yayın No: 1031). Sağlık Bakanlığı Yayınları.

ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME

Yarıyıl İçi Yapılan Çalışmaların Ölçme ve Değerlendirmesi Etkinlik Sayısı Katkı Yüzdesi Açıklama Sınav Yapılma Şekli
Ara Sınav (Vize) 1 30 Klasik Sınav
Ödev Değerlendirme 1 10
Uygulama-Lab 1 10
DÖNEM SONU- Sınavı (Final) 1 50 Klasik Sınav
TOPLAM 4 100
(0) Etkisiz (1) En Düşük (2) Düşük (3) Orta (4) İyi (5) Çok İyi
0 1 2 3 4 5

DERSİN PROGRAM ÖĞRENME ÇIKTILARINA KATKISI

BİLGİ
Kuramsal
Program Yeterlilikleri/Çıktıları Katkı Düzeyi
0 1 2 3 4 5
1
Özellikle insan, çevre ve besin arasındaki ilişkiyi inceleyen, Beslenme ve Diyetetik uygulama biliminin temelini oluşturan tüm disiplinler ile ilgili bilgiyi değerlendirir.
2
2
Beslenme ve Diyetetik alanındaki güncel bilgi ve uygulamaları tanımlar.
2
BİLGİ
Olgusal
Program Yeterlilikleri/Çıktıları Katkı Düzeyi
0 1 2 3 4 5
1
Beslenme ve Diyetetik alanında bilgi edinme ve bilgi verme sürecinde güncel teknolojik kaynakları kullanır.
2
BECERİLER
Bilişsel
Program Yeterlilikleri/Çıktıları Katkı Düzeyi
0 1 2 3 4 5
1
Beslenmeyle ilintili genel sağlık sorunlarını belirler.
2
2
Beslenme ve Diyetetik uygulamalarını, bu alandaki bilgi birikimini kullanarak açıklar.
3
BECERİLER
Uygulamalı
Program Yeterlilikleri/Çıktıları Katkı Düzeyi
0 1 2 3 4 5
1
Beslenme ve Diyetetik alanındaki bilgilerin kullanımında yasal ve etik ilkeleri uygular.
1
YETKİNLİKLER
Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği
Program Yeterlilikleri/Çıktıları Katkı Düzeyi
0 1 2 3 4 5
1
Beslenme ve Diyetetik alanındaki bilgi ve becerileri uygular.
3
2
Diyetisyenlik mesleğini etkileyen plan, politika, yasa, yönetmelik ve mevzuatları takip eder.
1
YETKİNLİKLER
Öğrenme Yetkinliği
Program Yeterlilikleri/Çıktıları Katkı Düzeyi
0 1 2 3 4 5
1
Beslenme ve Diyetetik alanı ile ilgili bilgileri eleştirel bir bakış açısı ile değerlendirir.
3
YETKİNLİKLER
İletişim ve Sosyal Yetkinlik
Program Yeterlilikleri/Çıktıları Katkı Düzeyi
0 1 2 3 4 5
1
Yeterli düzeyde yabancı dil bilgisi ile Beslenme ve Diyetetik alanında yeni gelişmeleri takip eder.
2
2
Bireyler arası yazılı ve sözlü etkin iletişim kurar.
3
YETKİNLİKLER
Alana Özgü Yetkinlik
Program Yeterlilikleri/Çıktıları Katkı Düzeyi
0 1 2 3 4 5
1
Üretim-tüketim zincirinde birey ve toplumun besin kalitesine etki eden etmenleri değerlendirir.
2
2
Danışanların sağlık, sosyal ve çevre durumları ile ilgili sorunlarına cevap verir.
0
3
Danışanların beslenme durumlarını değerlendirir.
0
4
Danışanların klinik bulgularını beslenme açısından yorumlar.
0
5
Danışana özgü beslenme tedavileri planlar.
0

DERSİN İŞ YÜKÜ VE AKTS KREDİSİ

Öğrenme-Öğretme Etkinlikleri İş Yükü
Öğrenme-Öğretme Etkinlikleri Etkinlik(hafta sayısı) Süresi(saat sayısı) Toplam İş Yükü
Ders 14 2 28
Derse Ön Hazırlık ve Ders Sonrası Pekiştirme 14 1 14
Arazi Çalışması 0 0 0
Grup Çalışması / Ödevi 3 1 3
Laboratuvar 14 4 56
Okuma 0 0 0
Ödev 1 1 1
Proje Hazırlama 0 0 0
Seminer 0 0 0
Staj 0 0 0
Teknik Gezi 0 0 0
Web Tab. Öğrenme 0 0 0
Uygulama 0 0 0
Yerinde Uygulama 0 0 0
Mesleki Faaliyet 0 0 0
Sosyal Faaliyet 0 0 0
Tez Hazırlama 0 0 0
Alan Çalışması 0 0 0
Rapor Yazma 3 1 3
Final Sınavı 1 1 1
Final Sınavı Hazırlığı 14 2 28
Ara Sınav 1 1 1
Ara Sınav Hazırlığı 7 2 14
Kısa Sınav 1 1 1
Kısa Sınav Hazırlığı 1 2 2
TOPLAM 74 0 152
Genel Toplam 152
Toplam İş Yükü / 25.5 6
Dersin AKTS(ECTS) Kredisi 6,0