YAŞLILIK DÖNEMİNDE BESLENME DERS TANITIM VE UYGULAMA BİLGİLERİ

Kodu	Dersin Adı	Yarıyıl	Süresi(T+U)	Kredisi	AKTS Kredisi
BEY315	YAŞLILIK DÖNEMİNDE BESLENME	5	3	3	6

DERS BİLGİLERİ
Dersin Öğretim Dili :	Türkçe
Dersin Düzeyi	LİSANS, TYY: + 6.Düzey, EQF-LLL: 6.Düzey, QF-EHEA: 1.Düzey
Dersin Türü	Zorunlu
Dersin Veriliş Şekli	-
Dersin Koordinatörü	Dr.Öğr.Üyesi FATMA SILA AYAN
Dersi Veren Öğretim Üyesi/Öğretim Görevlisi
Ders Ön Koşulu	Yok

AMAÇ VE İÇERİK
Amaç:	Yaşlılık dönemindeki fizyolojik, sosyal ve çevresel değişiklikleri ve bu değişikliklerin beslenme ile olan ilişkisini inceleyerek, yaşlıların yaşam kalitesi ve sağlık göstergelerini olumlu yönde etkileyebilecek beslenme stratejilerine ilişkin bilgi, beceri ve tutumların kazandırılması amaçlanmaktadır.
İçerik:	Yaşlılığın tanımı, özellikleri ve demografik önemi, yaşlılıkta fizyolojik değişimler ve beslenmeye etkileri, yaşlılıkta makro ve mikro besin ögesi gereksinimleri, yaşlılıkta kardiyovasküler hastalıklar, hipertansiyon ve diyabette beslenme, kemik, böbrek ve gastrointestinal hastalıklarda beslenme, nörolojik hastalıklarda beslenme, bağışıklık sistemi ve beslenme, malnütrisyon ve sarkopeni, yaşlılıkta beslenme davranışları ve psikososyal faktörler, yaşlı bireyler için beslenme önerileri, sıvı tüketimi ve hidrasyon, enteral ve parenteral beslenme yaklaşımları, yaşlı bakım kurumları ve hastanelerde beslenme yönetimi, yaşlı bireylerde vaka analizleri.

DERSİN ÖĞRENME ÇIKTILARI (Öğrenciler, bu dersi başarı ile tamamladıklarında aşağıda belirtilen bilgi, beceri ve/veya yetkinlikleri gösterirler.)
Yaşlılık döneminin özelliklerini tanımlar.
Yaşlılıktaki fizyolojik değişiklikleri ve vücut sistemleri üzerindeki etkilerini açıklar.
Yaşlanmanın fiziksel, sosyal ve çevresel etkilerini beslenme ile ilişkilendirir.
Yaşlılık dönemine uygun beslenme tedavisi düzenler.
Yaşlıların beslenme durumunun saptanmasının önemini açıklar.
Yaşlılarda beslenme durumunun değerlendirilmesinde uygun tarama testlerini kullanır ve beslenme durumunu ölçer.
Beslenmenin hastalık oluşumundaki etkilerini açıklar ve bu etkileri gerekçelendirir.
Yaşlılık döneminde sık görülen hastalıkları beslenme ile ilişkilendirir ve bu ilişkiyi savunur.
Yaşlılıkta enerji ve besin ögesi gereksinimlerini hesaplar.
Yaşlılıkta malnütrisyon nedenlerini açıklar.

HAFTALIK DERS KONULARI VE ÖNGÖRÜLEN HAZIRLIK ÇALIŞMALARI
Hafta	Ön Hazırlık	Konular	Yöntem
1	Web-Tabanlı Araştırma	Yaşlılığın Tanımı, Özellikleri, Yaşlı Nüfusun Demografik Durumu ve Önemi	Anlatım, Tartışma, Soru-Cevap
2	Bireysel Çalışma	Yaşlılıkta Fizyolojik Değişimler ve Beslenmeye Etkileri	Anlatım, Tartışma, Soru-Cevap
3	Bireysel Çalışma	Yaşlılıkta Makro ve Mikro Besin Ögeleri İhtiyaçları	Anlatım, Tartışma, Soru-Cevap, Örnek Olay
4	Bireysel Çalışma	Kardiyovasküler Hastalıklarda, Hipertansiyon ve Diyabette Beslenme	Anlatım, Tartışma, Soru-Cevap, Örnek Olay
5	Bireysel Çalışma	Kemik, Böbrek ve Gastrointestinal Sistem Hastalıklarında Beslenme	Anlatım, Tartışma, Soru-Cevap, Örnek Olay
6	Bireysel Çalışma	Nörolojik Hastalıklarda Beslenme	Anlatım, Tartışma, Soru-Cevap, Örnek Olay
7	Bireysel Çalışma	Bağışıklık Sistemi ve Beslenme	Anlatım, Tartışma, Soru-Cevap, Örnek Olay
8	Bireysel Çalışma	Malnütrisyon, Sarkopeni ve Beslenme	Anlatım, Tartışma, Soru-Cevap, Örnek Olay
9	Bireysel Çalışma	Yaşlılıkta Beslenme Davranışları ve Psikososyal Faktörler	Anlatım, Tartışma, Soru-Cevap
10	-	ARA SINAV	-
11	Bireysel Çalışma	Yaşlı Bireyler İçin Beslenme Önerileri	Anlatım, Tartışma, Soru-Cevap, Örnek Olay
12	Bireysel Çalışma	Yaşlı Bireylerde Sıvı Tüketimi ve Hidrasyon	Anlatım, Tartışma, Soru-Cevap, Örnek Olay
13	Bireysel Çalışma	Enteral ve Parenteral Beslenme Yaklaşımları	Anlatım, Tartışma, Soru-Cevap, Örnek Olay
14	Bireysel Çalışma	Yaşlı Bakım Kurumlarında ve Hastanelerde Beslenme Yönetimi	Anlatım, Tartışma, Soru-Cevap, Örnek Olay
15	Bireysel Çalışma	Yaşlı Bireyler İçin Vaka Analizleri ve Çözüm Önerileri	Anlatım, Tartışma, Soru-Cevap, Örnek Olay
16	-	FİNAL	-
17	-	FİNAL	-

KAYNAKLAR
Akbulut, G. (Ed.). (2020). Çocuk, yetişkin ve yaşlılarda enteral ve parenteral beslenme. Ankara Nobel Tıp Kitabevi.
Akbulut, G., & Aydın, A. (2024). Clinical nutrition in adults - I. İstanbul Tıp Kitabevi.
Aksöydan, E. (2008). Yaşlılık ve beslenme (2. basım). Sağlık Bakanlığı. (Sağlık Bakanlığı Yayın No: 726; Beslenme Bilgi Serisi A).
Acar Tek, N., & Aksoydan, E. (Eds.). (2021). Geriatride beslenme. Hedef Yayıncılık.
Bales, C. W., Locher, J. L., & Saltzman, E. (Eds.). (2014). Handbook of clinical nutrition and aging. Springer New York.
Baysal, A. (2014). Yaşlılıkta beslenme. Hatiboğlu Yayınları.
Bilgili, N., & Kitiş, Y. (Eds.). (2019). Yaşlılık ve yaşlı sağlığı (3. baskı). Vize Yayıncılık.
Geirsdóttir, Ó. G., & Bell, J. J. (Eds.). (2021). Interdisciplinary nutritional management and care for older adults: An evidence-based practical guide for nurses. Springer International Publishing AG.
Göksu Şeker, E. (2016). Yaşlılık, hastalıkları ve beslenme. Hatiboğlu Yayınları.
Kaplan, G. (2013). Geriatrik bakım ilkeleri. Nobel Tıp Kitabevleri.

ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME
Yarıyıl İçi Yapılan Çalışmaların Ölçme ve Değerlendirmesi	Etkinlik Sayısı	Katkı Yüzdesi	Açıklama	Sınav Yapılma Şekli

(0) Etkisiz	(1) En Düşük	(2) Düşük	(3) Orta	(4) İyi	(5) Çok İyi
0	1	2	3	4	5

BİLGİ
Kuramsal
	Program Yeterlilikleri/Çıktıları	Katkı Düzeyi
		0	1	2	3	4	5
1	Alanıyla ilgili temel kavramları açıklar.				3
2	Alanıyla ilgili akademik çalışmalarda ve saha uygulamalarında kullanabileceği mesleki sınırlılıklarını, yeterliklerini, yetki ve sorumluluklarını tanımlar ve bunları uygular.				3

BİLGİ
Olgusal
	Program Yeterlilikleri/Çıktıları	Katkı Düzeyi
		0	1	2	3	4	5
1	Alanıyla ilgili konularda, ilgili kişi ve kurumlarla işbirliği yapabilecek düzeyde yazılı ve sözlü ifade becerisine sahiptir.					4
2	Alanıyla ilgili diğer disiplinlerin temel olgularını, ilke ve süreçlerini, uygulamada kullanılan yöntemleri açıklar, lisans düzeyinde analiz ve değerlendirme yapabilir.			2

BECERİLER
Bilişsel
	Program Yeterlilikleri/Çıktıları	Katkı Düzeyi
		0	1	2	3	4	5
1	Alanıyla ilgili bir düşünce ya da uygulamayı formüle eder.				3
2	Ekip çalışması gerektiren işlerde fikirleriyle katkıda bulunur, ortaya konan düşünceleri tartışır.				3

BECERİLER
Uygulamalı
	Program Yeterlilikleri/Çıktıları	Katkı Düzeyi
		0	1	2	3	4	5
1	Alanıyla ilgili çalışmalarda ekip çalışmasında aktiftir.					4
2	Alanıyla ilgili bir çalışmayı baştan sona planlayıp, uygular ve bulguları çözümleyerek rapor halinde sunar.					4
3	Alanıyla ilgili ortak bir çalışmada ekip üyesi olarak üzerine düşen görevi yerine getirerek sorumluluğunu tamamlar.				3

YETKİNLİKLER
Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği
	Program Yeterlilikleri/Çıktıları	Katkı Düzeyi
		0	1	2	3	4	5
1	Alanıyla ilgili araştırma ve uygulamalarda bağımsız olarak çalışabilir.				3
2	Alanıyla ilgili araştırma ve uygulamalarda ekip üyesi veya ekip lideri olarak farklı görevler alır ve bunları başarıyla tamamlar.					4

YETKİNLİKLER
Öğrenme Yetkinliği
	Program Yeterlilikleri/Çıktıları	Katkı Düzeyi
		0	1	2	3	4	5
1	Yaşlı sağlığı ile ilgili her türlü biyolojik, psikolojik ve sosyal sorunlarında hastalarına destek verme performansına sahiptir.					4

YETKİNLİKLER
İletişim ve Sosyal Yetkinlik
	Program Yeterlilikleri/Çıktıları	Katkı Düzeyi
		0	1	2	3	4	5
1	Bir birey olarak kişişel, sosyal ve mesleki sorumluluklarının farkındadır.						5

YETKİNLİKLER
Alana Özgü Yetkinlik
	Program Yeterlilikleri/Çıktıları	Katkı Düzeyi
		0	1	2	3	4	5
1	Alanıyla ilgili temel ve spesifik konu, olgu ve kuramları düzenleyerek, bunları mesleki uygulamalarında kullanır.						5

DERSİN İŞ YÜKÜ VE AKTS KREDİSİ
Öğrenme-Öğretme Etkinlikleri İş Yükü
Öğrenme-Öğretme Etkinlikleri	Etkinlik(hafta sayısı)	Süresi(saat sayısı)	Toplam İş Yükü
Ders	14	3	42
Derse Ön Hazırlık ve Ders Sonrası Pekiştirme	14	3	42
Arazi Çalışması	0	0	0
Grup Çalışması / Ödevi	0	0	0
Laboratuvar	0	0	0
Okuma	0	0	0
Ödev	0	0	0
Proje Hazırlama	0	0	0
Seminer	0	0	0
Staj	0	0	0
Teknik Gezi	0	0	0
Web Tab. Öğrenme	0	0	0
Uygulama	0	0	0
Yerinde Uygulama	0	0	0
Mesleki Faaliyet	0	0	0
Sosyal Faaliyet	0	0	0
Tez Hazırlama	0	0	0
Alan Çalışması	0	0	0
Rapor Yazma	0	0	0
Final Sınavı	1	1	1
Final Sınavı Hazırlığı	14	3	42
Ara Sınav	1	1	1
Ara Sınav Hazırlığı	7	3	21
Kısa Sınav	0	0	0
Kısa Sınav Hazırlığı	0	0	0
TOPLAM	51	0	149