TRANSLATION INDUSTRY AND ETHICS DERS TANITIM VE UYGULAMA BİLGİLERİ

Kodu	Dersin Adı	Yarıyıl	Süresi(T+U)	Kredisi	AKTS Kredisi
IMT403	TRANSLATION INDUSTRY AND ETHICS	7	3	3	7

DERS BİLGİLERİ
Dersin Öğretim Dili :	İngilizce
Dersin Düzeyi	LİSANS, TYY: + 6.Düzey, EQF-LLL: 6.Düzey, QF-EHEA: 1.Düzey
Dersin Türü	Zorunlu
Dersin Veriliş Şekli	-
Dersin Koordinatörü	Dr.Öğr.Üyesi GÖRSEV BAFRALI
Dersi Veren Öğretim Üyesi/Öğretim Görevlisi	Dr.Öğr.Üyesi ZAHRA TALEBİ GHAMREMANLOUY OLYA
Ders Ön Koşulu	Yok

AMAÇ VE İÇERİK
Amaç:	Bu ders, öğrencilerin profesyonel çok dilli ortamlarda çeviri yapabilmeleri için gerekli bilgi ve becerileri geliştirmeyi amaçlamaktadır
İçerik:	Ayrıca ders, giderek otomatikleşen çeviri ekosistemlerinde çevirmenin dilsel arabulucu, kültürel aktör ve etik ilkelere bağlı bir meslek profesyoneli olarak rolü üzerine eleştirel düşünmeyi teşvik etmektedir.

DERSİN ÖĞRENME ÇIKTILARI (Öğrenciler, bu dersi başarı ile tamamladıklarında aşağıda belirtilen bilgi, beceri ve/veya yetkinlikleri gösterirler.)

• Temel çeviri kuramlarını ve kavramlarını, çeviride karşılaşılan dilsel, kültürel ve iletişimsel güçlükleri çözümlemek amacıyla uygulayabileceklerdir. • Çeviri uygulamalarındaki etik sorunları değerlendirebilecek ve yerleşik etik ilkeler ile mesleki davranış kurallarına dayalı bilinçli mesleki kararlar alabileceklerdir. • Gerçek çeviri örneklerini ve mesleki senaryoları analiz ederek eleştirel düşünme, problem çözme ve yansıtıcı uygulama becerilerini geliştirebileceklerdir.

HAFTALIK DERS KONULARI VE ÖNGÖRÜLEN HAZIRLIK ÇALIŞMALARI
Hafta	Ön Hazırlık	Konular	Yöntem
1	-	Küresel Dil Hizmetleri Sektörü ve Çeviri İş Akışları Küresel dil hizmetleri sektörüne ve sektördeki temel paydaşlara genel bakış; müşteri ediniminden serbest çalışan ve kurum içi çevirmenlere kadar çeviri iş akışları; ders kapsamında yürütülecek araştırma projesine giriş; bilgilendirilmiş onam prosedürleri ve ders öncesi anketin uygulanması.	-
2	-	Eşdeğerlik, Eşdeğersizlik ve Çeviri Stratejileri Eşdeğerlik ve eşdeğersizlik kavramları; sözcüksel, kültürel ve yapısal çeviri güçlükleri; ödünçleme, başka sözcüklerle ifade etme, ikame ve uyarlama dâhil olmak üzere çeviri stratejilerinin analizi.	-
3	-	Çevirinin Sosyokültürel ve Politik Boyutları Çevirinin sosyokültürel ve politik bir faaliyet olarak ele alınması; himaye ilişkileri, denetim ve seçme mekanizmaları, sansür ve güç yapıları; ideolojik etkilerin çeviri uygulamaları üzerindeki rolünün eleştirel incelenmesi.	-
4	-	Çeviri Etiği ve Çevirmenin Sorumluluğu Çeviribilimde etik kuramlar; çevirmenin müdahalesi, arabuluculuk rolü ve sorumluluğu; hatalı veya sorunlu kaynak metinlerin çevirisinde etik karar verme süreçleri.	-
5	-	Mesleki Etik İlkeler ve Davranış Kuralları Mesleki etik kurallarının karşılaştırmalı incelenmesi; gizlilik, tarafsızlık, mesleki yeterlilik ve hesap verebilirlik; profesyonel çeviri ortamlarında karşılaşılan etik ikilemler.	-
6	-	REVIEW	-
7	-	ARA SINAV	-
8	-	Veri Yönetiminin Hukuki ve Etik Boyutları Veri işlemenin hukuki ve etik boyutları; gizlilik sözleşmeleri, fikrî mülkiyet ve mahremiyet düzenlemeleri; dijital platformlar ve bulut tabanlı çeviri ortamlarıyla ilişkili riskler	-
9	-	Çeviri Ekonomisi ve Mesleki Sürdürülebilirlik Çeviri ve dil hizmetlerinin ekonomisi; fiyatlandırma, müzakere ve adil ücretlendirme; mesleki ve etik gerekçelerle iş reddetme; mesleki sürdürülebilirlik.	-
10	-	Makine Çevirisi, Son Düzenleme ve İnsan Faktörü Makine çevirisinin ve son düzenleme uygulamalarının gelişimi; otomatik çeviri iş akışlarında insan iradesi ve karar verme rolü; makine çevirisi ve son düzenleme (MTPE) uygulamalarının etik boyutları ile verimlilik odaklı çalışma ortamlarının etkileri	-
11	-	Çeviri ve Yerelleştirmede Yapay Zekâ	-
12	-	Çeviri ve yerelleştirmede yapay zekâ uygulamaları; veri sahipliği, veri egemenliği ve fikrî mülkiyetle ilgili sorunlar; yapay zekâ platformlarının değerlendirilmesi ve güvenli çeviri iş akışlarının oluşturulması	-
13	-	REVIEW	-
14	-	FINALEXAM	-
15	-	Senaryolar üzerinden etik kuraların uygulanması III	-
16	-	FİNAL	-
17	-	FİNAL	-

KAYNAKLAR
Pym, A. (2001). The Return to Ethics.

ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME
Yarıyıl İçi Yapılan Çalışmaların Ölçme ve Değerlendirmesi	Etkinlik Sayısı	Katkı Yüzdesi	Açıklama	Sınav Yapılma Şekli
Ara Sınav (Vize)	1	50		Klasik Sınav
DÖNEM SONU- Sınavı (Final)	1	50		Klasik Sınav
TOPLAM	2	100

(0) Etkisiz	(1) En Düşük	(2) Düşük	(3) Orta	(4) İyi	(5) Çok İyi
0	1	2	3	4	5

BİLGİ
Kuramsal
	Program Yeterlilikleri/Çıktıları	Katkı Düzeyi
		0	1	2	3	4	5
1	Alanı ile ilgili güncel bilgileri kaynak ve erek dillerin dil bilgisel ve anlamsal yapıları ile ilişkilendirerek tanımlar.						5

BİLGİ
Olgusal
	Program Yeterlilikleri/Çıktıları	Katkı Düzeyi
		0	1	2	3	4	5
1	Alanı ile ilgili verilerin toplanması, yorumlanması, duyurulması ve uygulanması aşamalarında ekip çalışmasını organize eder.						5

BECERİLER
Bilişsel
	Program Yeterlilikleri/Çıktıları	Katkı Düzeyi
		0	1	2	3	4	5
1	İngilizce Mütercim ve Tercümanlık alanında edindiği ileri düzeydeki kavramsal, kuramsal ve uygulamalı bilgileri mesleki alanda uygular.						5
2	Kaynak, erek diller ve bunların dışında üçüncü bir dilin dil bilgisel ve anlamsal yapılarını yorumlar.						5

BECERİLER
Uygulamalı
	Program Yeterlilikleri/Çıktıları	Katkı Düzeyi
		0	1	2	3	4	5
1	Kaynak dildeki yazılı ve sözlü metinleri kültürel ve tarihsel yaklaşımlarla analiz eder.						5
2	Çeviri sürecinin tüm aşamalarında, metin çözümlemelerinin kalitesini artırmak üzere ilgili kaynakları değerlendirir.						5

YETKİNLİKLER
Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği
	Program Yeterlilikleri/Çıktıları	Katkı Düzeyi
		0	1	2	3	4	5
1	Alanıyla ilgili ileri düzeydeki metin analizlerini ve çevirileri bağımsız olarak sonuçlandırır.			2
2	Farklı uzmanlık alanları ile disiplinlerarası çalışmalarda fikirlerini sözlü ve yazılı olarak ifade eder.			2

YETKİNLİKLER
Öğrenme Yetkinliği
	Program Yeterlilikleri/Çıktıları	Katkı Düzeyi
		0	1	2	3	4	5
1	Çeviri sürecinin tüm aşamaları hakkındaki temel bilgiyi kazanır.			2
2	Yaşam boyu öğrenme ilkelerini mesleki gelişimde kullanır.			2

YETKİNLİKLER
İletişim ve Sosyal Yetkinlik
	Program Yeterlilikleri/Çıktıları	Katkı Düzeyi
		0	1	2	3	4	5
1	Kaynak ve erek dillerle ilgili yazılı ve sözlü çeviriler hakkındaki düşüncelerini uzmanlar ile tartışır.			2
2	Uluslararası seviyede alanı ile ilgili eğitimlere katılır.			2

YETKİNLİKLER
Alana Özgü Yetkinlik
	Program Yeterlilikleri/Çıktıları	Katkı Düzeyi
		0	1	2	3	4	5
1	Lisans eğitimi boyunca elde ettiği, bilgi ve becerilerini iş yaşamında kullanır.			2
2	Alanında karşılaştığı çeşitli çeviri sorunları çözer.			2
3	Alanı ile ilgili terminoloji, ilke ve mevzuat bilgisini hukuki ve etik sorumluluklarının bilinciyle uygular.			2
4	Çevirmenin toplumsal rolü ve mesleki etik değerleri konusundaki farkındalığı ekip üyelerine yerleştirir.			2

DERSİN İŞ YÜKÜ VE AKTS KREDİSİ
Öğrenme-Öğretme Etkinlikleri İş Yükü
Öğrenme-Öğretme Etkinlikleri	Etkinlik(hafta sayısı)	Süresi(saat sayısı)	Toplam İş Yükü
Ders	14	3	42
Derse Ön Hazırlık ve Ders Sonrası Pekiştirme	13	8	104
Arazi Çalışması	0	0	0
Grup Çalışması / Ödevi	0	0	0
Laboratuvar	0	0	0
Okuma	0	0	0
Ödev	0	0	0
Proje Hazırlama	0	0	0
Seminer	0	0	0
Staj	0	0	0
Teknik Gezi	0	0	0
Web Tab. Öğrenme	0	0	0
Uygulama	0	0	0
Yerinde Uygulama	0	0	0
Mesleki Faaliyet	0	0	0
Sosyal Faaliyet	0	0	0
Tez Hazırlama	0	0	0
Alan Çalışması	0	0	0
Rapor Yazma	0	0	0
Final Sınavı	1	1	1
Final Sınavı Hazırlığı	1	16	16
Ara Sınav	0	0	0
Ara Sınav Hazırlığı	1	16	16
Kısa Sınav	0	0	0
Kısa Sınav Hazırlığı	0	0	0
TOPLAM	30	0	179