TR EN

INTRODUCTION TO TRANSLATION I DERS TANITIM VE UYGULAMA BİLGİLERİ

Kodu Dersin Adı Yarıyıl Süresi(T+U) Kredisi AKTS Kredisi
ETI109 INTRODUCTION TO TRANSLATION I 1 3 3 6

DERS BİLGİLERİ

Dersin Öğretim Dili : İngilizce
Dersin Düzeyi LİSANS, TYY: + 6.Düzey, EQF-LLL: 6.Düzey, QF-EHEA: 1.Düzey
Dersin Türü Zorunlu
Dersin Veriliş Şekli -
Dersin Koordinatörü Dr.Öğr.Üyesi VAHİDE METİN
Dersi Veren Öğretim Üyesi/Öğretim Görevlisi Dr.Öğr.Üyesi AYŞE BEYZA ŞAHİN YILDIRIM
Ders Ön Koşulu Yok

AMAÇ VE İÇERİK

Amaç: Öğrencilere çeviri eyleminin temel ilkelerini, kaynak metin analizi yöntemlerini ve temel düzey metin çevirilerini öğretirken; güncel yapay zeka araçlarına etik bir yaklaşımla entegre olmalarını ve çeviri sürecinde kişisel iyi oluşlarını korumalarını sağlamaktır
İçerik: Çeviri süreci; metin analizi; sözlük ve derlem kullanımı; eşdeğerlik sorunları; basit düzey bilgilendirici ve betimleyici metinlerin çevirisi; temel yapay zeka okuryazarlığı ve etik sınırlar; işbirlikli çeviri pratikleri

DERSİN ÖĞRENME ÇIKTILARI (Öğrenciler, bu dersi başarı ile tamamladıklarında aşağıda belirtilen bilgi, beceri ve/veya yetkinlikleri gösterirler.)

Çeviri sürecinin temel aşamalarını (kaynak metin analizi, aktarım, kontrol) ve eşdeğerlik kavramını tanımlar ve açıklar.
Sözlük ve derlem (corpus) araçlarını kullanarak basit düzeyde bilgilendirici ve betimleyici metinleri kaynak dilden hedef dile çevirir.
Kaynak metni tür, işlev ve bağlam açısından çözümleyerek olası eşdeğerlik sorunlarını tespit eder.
Yapay zeka destekli çeviri araçlarının çıktılarını etik ilkeler ve doğruluk açısından eleştirel biçimde değerlendirir.
İşbirlikli çeviri ortamlarında akran geri bildirimini dikkate alarak kendi çeviri sürecini yönetir ve kişisel iyi oluşunu koruyacak stratejiler geliştirir.

HAFTALIK DERS KONULARI VE ÖNGÖRÜLEN HAZIRLIK ÇALIŞMALARI

Hafta Ön Hazırlık Konular Yöntem
1 - Çeviri Nedir? Geleneksel ve Dijital Çeviri Paradigmalarına Giriş Anlatım, tartışma, örnek metin analizi ve uygulamalı çeviri alıştırmaları
2 Verilen okuma materyalinin ders öncesinde incelenmesi Çeviri Süreci ve Çevirmenin Rolü: Günümüz Mesleki Beklentileri Anlatım, tartışma, örnek metin analizi ve uygulamalı çeviri alıştırmaları
3 Verilen okuma materyalinin ders öncesinde incelenmesi Kaynak Metin Analizi: Çeviri Odaklı Okuma (Reading for Translation) Anlatım, tartışma, örnek metin analizi ve uygulamalı çeviri alıştırmaları
4 Verilen okuma materyalinin ders öncesinde incelenmesi Sözlük Kullanımı, Etkili Terim Araştırması ve Güvenilir Kaynak Tespiti Anlatım, tartışma, örnek metin analizi ve uygulamalı çeviri alıştırmaları
5 Verilen okuma materyalinin ders öncesinde incelenmesi Çeviride Eşdeğerlik Kavramı, Sözcük ve Tümce Düzeyinde Temel Sorunlar Anlatım, tartışma, örnek metin analizi ve uygulamalı çeviri alıştırmaları
6 Verilen okuma materyalinin ders öncesinde incelenmesi Bilgisayar Destekli İşbirlikli Öğrenme (CSCL) Çerçevesinde Çeviri Pratikleri Anlatım, tartışma, örnek metin analizi ve uygulamalı çeviri alıştırmaları
7 Verilen okuma materyalinin ders öncesinde incelenmesi Çeviride Yapay Zeka (AI) Araçlarına Etik Yaklaşımlar, Fırsatlar ve Sınırlar Anlatım, tartışma, örnek metin analizi ve uygulamalı çeviri alıştırmaları
8 Verilen okuma materyalinin ders öncesinde incelenmesi Basit Düzey Bilgilendirici Metinlerin (Informative Texts) Analizi ve Çevirisi Anlatım, tartışma, örnek metin analizi ve uygulamalı çeviri alıştırmaları
9 Verilen okuma materyalinin ders öncesinde incelenmesi Basit Düzey Betimleyici Metinlerin (Descriptive Texts) Analizi ve Çevirisi Anlatım, tartışma, örnek metin analizi ve uygulamalı çeviri alıştırmaları
10 - ARA SINAV -
11 Verilen okuma materyalinin ders öncesinde incelenmesi Günlük Dilde ve Kısa Formlu Metinlerde Karşılaşılan Çeviri Zorlukları Anlatım, tartışma, örnek metin analizi ve uygulamalı çeviri alıştırmaları
12 Verilen okuma materyalinin ders öncesinde incelenmesi Dil Öğrenimi ve Çeviri Sürecinde Bilişsel Yük ve İyi Oluş (Well-being) Yönetimi Anlatım, tartışma, örnek metin analizi ve uygulamalı çeviri alıştırmaları
13 Verilen okuma materyalinin ders öncesinde incelenmesi İşbirlikli Çeviri (Collaborative Translation) Atölyesi: Grup Çalışmaları Anlatım, tartışma, örnek metin analizi ve uygulamalı çeviri alıştırmaları
14 Verilen okuma materyalinin ders öncesinde incelenmesi Dönem Sonu Öz-Değerlendirme ve Uygulamalı Temel Çeviri Projelerinin Sunumu Anlatım, tartışma, örnek metin analizi ve uygulamalı çeviri alıştırmaları
15 Verilen okuma materyalinin ders öncesinde incelenmesi Dönem Sonu Öz-Değerlendirme ve Uygulamalı Temel Çeviri Projelerinin Sunumu Anlatım, tartışma, örnek metin analizi ve uygulamalı çeviri alıştırmaları
16 - FİNAL -
17 - FİNAL -

KAYNAKLAR

Munday, J. (2016). Introducing Translation Studies: Theories and Applications. Routledge.
Baker, M. (2018). In Other Words: A Coursebook on Translation. Routledge.

ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME

Yarıyıl İçi Yapılan Çalışmaların Ölçme ve Değerlendirmesi Etkinlik Sayısı Katkı Yüzdesi Açıklama Sınav Yapılma Şekli
(0) Etkisiz (1) En Düşük (2) Düşük (3) Orta (4) İyi (5) Çok İyi
0 1 2 3 4 5

DERSİN PROGRAM ÖĞRENME ÇIKTILARINA KATKISI

BİLGİ
Kuramsal
Program Yeterlilikleri/Çıktıları Katkı Düzeyi
0 1 2 3 4 5
1
Çeviri kuramlarını, dilbilimsel yaklaşımları ve kültürlerarası iletişim modellerini bilir.
2
2
Dil, kültür ve anlam ilişkisine dair temel kavramları açıklar.
3
3
Çeviri disiplininin tarihsel gelişimini ve kuramsal yönelimlerini değerlendirir.
3
BİLGİ
Olgusal
Program Yeterlilikleri/Çıktıları Katkı Düzeyi
0 1 2 3 4 5
1
Kaynak ve hedef dillerin dilbilgisel, anlamsal ve kültürel özelliklerini tanır.
3
2
Çeşitli metin türlerinin yapısal ve işlevsel özellikleri hakkında bilgi sahibidir.
3
3
Çeviri sektörüne ilişkin kurumları, mesleki standartları ve etik ilkeleri tanımlar.
2
BECERİLER
Bilişsel
Program Yeterlilikleri/Çıktıları Katkı Düzeyi
0 1 2 3 4 5
1
Yazılı ve sözlü metinleri dil, anlam ve bağlam açısından analiz eder.
4
2
Uygun çeviri stratejilerini belirler ve kültürel farklılıkları dikkate alarak anlamı yeniden yapılandırır.
4
3
Çeviri sorunlarını eleştirel düşünme ve problem çözme becerileriyle değerlendirir.
5
BECERİLER
Uygulamalı
Program Yeterlilikleri/Çıktıları Katkı Düzeyi
0 1 2 3 4 5
1
Yazılı ve sözlü çeviri süreçlerinde profesyonel araçları ve teknolojik yazılımları etkin biçimde kullanır.
3
2
Çeşitli alanlarda (hukuk, edebiyat, teknik, medya vb.) çeviri uygulamaları yapar.
2
3
Zaman yönetimi ve kalite standartlarını gözeterek çeviri projelerini yürütür.
3
YETKİNLİKLER
Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği
Program Yeterlilikleri/Çıktıları Katkı Düzeyi
0 1 2 3 4 5
1
Bireysel olarak veya ekip içinde çeviri projelerini planlar, yürütür ve sonuçlarını değerlendirir.
3
2
Çeviri süreçlerinde ortaya çıkan sorunları bağımsız kararlar alarak çözer.
4
3
Mesleki uygulamalarda sorumluluk alır, gerektiğinde liderlik yapar.
5
4
Farklı paydaşlarla iş birliği içinde çalışarak ortak hedeflere ulaşır.
4
YETKİNLİKLER
Öğrenme Yetkinliği
Program Yeterlilikleri/Çıktıları Katkı Düzeyi
0 1 2 3 4 5
1
Alanındaki yeni araştırmaları ve teknolojik gelişmeleri izler.
4
2
Yaşam boyu öğrenme anlayışıyla mesleki bilgi ve becerilerini sürekli geliştirir.
5
3
Kendi öğrenme gereksinimlerini belirler ve bağımsız öğrenme stratejileri uygular.
5
YETKİNLİKLER
İletişim ve Sosyal Yetkinlik
Program Yeterlilikleri/Çıktıları Katkı Düzeyi
0 1 2 3 4 5
1
Çok kültürlü ortamlarda etkili iletişim kurar ve ekip çalışmasına katkı sağlar.
5
2
Mesleki ve sosyal ortamlarda İngilizceyi ve Türkçeyi akıcı ve doğru biçimde kullanır.
5
3
Kültürlerarası farklılıklara saygı gösterir ve etik değerlere uygun davranır.
4
YETKİNLİKLER
Alana Özgü Yetkinlik
Program Yeterlilikleri/Çıktıları Katkı Düzeyi
0 1 2 3 4 5
1
Çeviri sürecinde gizlilik, tarafsızlık ve doğruluk ilkelerine bağlı kalır.
5
2
Çeviri projelerinde mesleki sorumluluk üstlenir ve etik kararlar alır.
5
3
Alanıyla ilgili ulusal ve uluslararası standartlara uygun biçimde profesyonel davranır.
4

DERSİN İŞ YÜKÜ VE AKTS KREDİSİ

Öğrenme-Öğretme Etkinlikleri İş Yükü
Öğrenme-Öğretme Etkinlikleri Etkinlik(hafta sayısı) Süresi(saat sayısı) Toplam İş Yükü
Ders 14 3 42
Derse Ön Hazırlık ve Ders Sonrası Pekiştirme 13 6 78
Arazi Çalışması 0 0 0
Grup Çalışması / Ödevi 3 3 9
Laboratuvar 0 0 0
Okuma 4 4 16
Ödev 2 2 4
Proje Hazırlama 0 0 0
Seminer 0 0 0
Staj 0 0 0
Teknik Gezi 0 0 0
Web Tab. Öğrenme 0 0 0
Uygulama 0 0 0
Yerinde Uygulama 0 0 0
Mesleki Faaliyet 0 0 0
Sosyal Faaliyet 0 0 0
Tez Hazırlama 0 0 0
Alan Çalışması 0 0 0
Rapor Yazma 0 0 0
Final Sınavı 1 1 1
Final Sınavı Hazırlığı 0 0 0
Ara Sınav 1 1 1
Ara Sınav Hazırlığı 0 0 0
Kısa Sınav 0 0 0
Kısa Sınav Hazırlığı 0 0 0
TOPLAM 38 0 151
Genel Toplam 151
Toplam İş Yükü / 25.5 5,9
Dersin AKTS(ECTS) Kredisi 6,0