TR EN

GIDA ANALİZLERİ DERS TANITIM VE UYGULAMA BİLGİLERİ

Kodu Dersin Adı Yarıyıl Süresi(T+U) Kredisi AKTS Kredisi
LTP255 GIDA ANALİZLERİ 3 4 2 5

DERS BİLGİLERİ

Dersin Öğretim Dili : Türkçe
Dersin Düzeyi ÖNLİSANS, TYY: + 5.Düzey, EQF-LLL: 5.Düzey, QF-EHEA: Kısa Düzey
Dersin Türü Zorunlu
Dersin Veriliş Şekli -
Dersin Koordinatörü Dr.Öğr.Üyesi SEÇİL KIRLANGIÇ ATAŞEN
Dersi Veren Öğretim Üyesi/Öğretim Görevlisi Öğr.Gör. ESRA NUR YAŞA
Ders Ön Koşulu Yok

AMAÇ VE İÇERİK

Amaç: Bu dersin amacı; öğrencilerin gıda analizlerinin temel prensiplerini, analizlerin önemini ve yasal dayanaklarını öğrenmelerini sağlamak; örnekleme, numune hazırlama, laboratuvar güvenliği ve temel analiz yöntemleri hakkında bilgi kazandırmak ve kimyasal, fiziksel, duyusal ve mikrobiyolojik analizleri laboratuvar teknikerinin görev ve sorumlulukları çerçevesinde anlayıp değerlendirebilmelerini sağlamaktır.
İçerik: Bu ders; gıda analizlerine giriş, analizlerin önemi ve mevzuat, analizlerde hata kaynakları, örnekleme ve numune hazırlama, laboratuvar ekipmanları ve güvenlik, çözelti hazırlama ve konsantrasyon hesapları, nem, kül, vitamin, asitlik, pH, lipit ve protein analizleri, duyusal analizler ile temel mikrobiyolojik analiz uygulamalarını kapsamaktadır.

DERSİN ÖĞRENME ÇIKTILARI (Öğrenciler, bu dersi başarı ile tamamladıklarında aşağıda belirtilen bilgi, beceri ve/veya yetkinlikleri gösterirler.)

Gıda analizlerinin amacını, önemini ve yasal dayanaklarını açıklar.
Analizlerde hata kaynaklarını, örnekleme ve numune hazırlama süreçlerini tanımlar.
Laboratuvar ekipmanlarını, temel terimleri ve güvenlik işaretlerini doğru şekilde ayırt eder.
Çözelti hazırlama ve konsantrasyon hesaplarını temel düzeyde uygular.
Temel gıda analizlerini (nem, kül, pH, asitlik, vitamin, yağ ve protein) yöntem prensiplerine göre açıklar.
Mikrobiyolojik analizlerde kullanılan temel teknikleri (ekim, Gram boyama, mikroskop kullanımı) tanımlar.
Elde edilen analiz sonuçlarını laboratuvar teknikerinin sorumlulukları çerçevesinde değerlendirir.

HAFTALIK DERS KONULARI VE ÖNGÖRÜLEN HAZIRLIK ÇALIŞMALARI

Hafta Ön Hazırlık Konular Yöntem
1 Literatür tarama, bireysel araştırma Gıda Analizine Giriş, Analizlerin Önemi ve Yasal Düzenlemeler Anlatım, Tartışma
2 Literatür tarama, bireysel araştırma Analizlerde Hata Kaynakları, Örnekleme ve Numune Hazırlama Anlatım, Tartışma
3 Literatür tarama, bireysel araştırma Laboratuvar Ekipmanları, Temel Terimler ve Güvenlik İşaretleri Anlatım, Tartışma
4 Literatür tarama, bireysel araştırma Çözelti Hazırlama ve Konsantrasyon Hesapları Anlatım, Tartışma, Soru Çözümü
5 Literatür tarama, bireysel araştırma Nem ve Kuru Madde Analizi Uygulama
6 Literatür tarama, bireysel araştırma Kül Analizi – KISA SINAV Uygulama
7 Literatür tarama, bireysel araştırma Duyusal Analizler Uygulama
8 Literatür tarama, bireysel araştırma Toplam Asitlik ve pH Analizi Uygulama
9 Literatür tarama, bireysel araştırma Vitamin Analizleri – KISA SINAV Uygulama
10 - ARA SINAV -
11 Literatür tarama, bireysel araştırma Mikrobiyolojik Analizler – Katı ve Sıvı Besiyerine Ekim Yöntemleri Uygulama
12 Literatür tarama, bireysel araştırma Mikrobiyolojik Analizler – Gram Boyama ve Mikroskop Kullanımı Uygulama
13 Literatür tarama, bireysel araştırma UYGULAMA SINAVI Uygulama
14 Literatür tarama, bireysel araştırma Lipit Analizi Uygulama
15 Literatür tarama, bireysel araştırma Protein Analizi Anlatım, Tartışma
16 - FİNAL -
17 - FİNAL -

KAYNAKLAR

Başoğlu, F., & Uylaşer, V. (2016). Temel Gıda Analizleri. Dora Yayıncılık.
Yetim, H., & Kesmen, Z. (2008). Gıda Analizleri. Erciyes Üniversitesi.
Nielsen, S. S. (2020). Gıda Analizi. Nobel Yayınları.
Hecer, C., & Tayar, M. (2015). Gıda Analizleri. Dora Yayıncılık.
Nielsen, S. S. (2017). Food analysis (5th ed.). Springer.

ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME

Yarıyıl İçi Yapılan Çalışmaların Ölçme ve Değerlendirmesi Etkinlik Sayısı Katkı Yüzdesi Açıklama Sınav Yapılma Şekli
DÖNEM SONU- Sınavı (Final) 1 100 Bilgisayar-Lab-Uygulama Sınavı
TOPLAM 1 100
(0) Etkisiz (1) En Düşük (2) Düşük (3) Orta (4) İyi (5) Çok İyi
0 1 2 3 4 5

DERSİN PROGRAM ÖĞRENME ÇIKTILARINA KATKISI

BİLGİ
Kuramsal
Program Yeterlilikleri/Çıktıları Katkı Düzeyi
0 1 2 3 4 5
1
Temel matematik ve fen bilimleri konularına ilişkin temel kavramları açıklar.
1
2
Laboratuvarlarda kullanılan temel kavramları, teorik bilgileri tanımlar.
5
3
Laboratuvarlarında kullanılan cihaz, malzeme ve kimyasalların özelliklerini ve kullanım prensiplerini açıklar.
5
BİLGİ
Olgusal
Program Yeterlilikleri/Çıktıları Katkı Düzeyi
0 1 2 3 4 5
1
Güncel laboratuvar uygulamaları, literatür bilgisi ve gelişen teknolojiler hakkında bilgi sahibidir.
4
2
Laboratuvar güvenliği ve iş sağlığı ilkelerini sistematik bir şekilde açıklar.
5
3
Laboratuvar alanlarında kullanılan ulusal ve uluslararası standartları ayrıntılı bir biçimde açıklar.
2
BECERİLER
Bilişsel
Program Yeterlilikleri/Çıktıları Katkı Düzeyi
0 1 2 3 4 5
1
Numune alma, deney yapma ve analiz süreçleri aracılığıyla toplanan verileri değerlendirir.
5
2
Laboratuvar cihazlarından elde edilen verileri bilimsel temelde yorumlar.
5
BECERİLER
Uygulamalı
Program Yeterlilikleri/Çıktıları Katkı Düzeyi
0 1 2 3 4 5
1
Yapılacak deneye uygun laboratuvar araç gereçlerini etkin kullanır.
5
2
Deneysel çalışmalarda kullanılacak çözeltileri doğru hesaplamalarla hazırlar.
5
3
Gıda, su, bitki–toprak ve tıbbi analizlerde kullanılan modern laboratuvar yöntemlerini uygular.
4
4
Numunelerin (gıda, su, tıbbi numune, toprak, bitki) kimyasal, fiziksel ve biyolojik özelliklerini çeşitli analiz yöntemleriyle ortaya koyar.
4
5
Kimyasal maddeleri güvenlik kurallarına ve iş sağlığı ve güvenliğine uygun biçimde kullanır.
5
YETKİNLİKLER
Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği
Program Yeterlilikleri/Çıktıları Katkı Düzeyi
0 1 2 3 4 5
1
Laboratuvar ekibi ile takım çalışmasını ve disiplinler arası iş birliklerini sağlayarak etkin iletişim kurar.
5
YETKİNLİKLER
Öğrenme Yetkinliği
Program Yeterlilikleri/Çıktıları Katkı Düzeyi
0 1 2 3 4 5
1
Yaşam boyu öğrenmenin gerekliliği bilinci benimseyerek bilim ve teknolojideki gelişmeleri izleme ve kendini sürekli yenileme bilincini kazanır.
5
YETKİNLİKLER
İletişim ve Sosyal Yetkinlik
Program Yeterlilikleri/Çıktıları Katkı Düzeyi
0 1 2 3 4 5
1
Mesleki etik kurallarına uygun biçimde davranır.
5
YETKİNLİKLER
Alana Özgü Yetkinlik
Program Yeterlilikleri/Çıktıları Katkı Düzeyi
0 1 2 3 4 5
1
Laboratuvar güvenliği ve acil durum prosedürlerini çalışma süreçlerinde uygular.
4
2
Laboratuvar teknolojisi alanı ile ilgili teknikleri, laboratuvar araç, alet ve cihazları uygun ve etkin bir biçimde kullanır.
5
3
Gıda, su, bitki, toprak, kimyasal, mikrobiyolojik ve tıbbi materyallerin analizini gerçekleştirir.
4

DERSİN İŞ YÜKÜ VE AKTS KREDİSİ

Öğrenme-Öğretme Etkinlikleri İş Yükü
Öğrenme-Öğretme Etkinlikleri Etkinlik(hafta sayısı) Süresi(saat sayısı) Toplam İş Yükü
Ders 5 4 20
Derse Ön Hazırlık ve Ders Sonrası Pekiştirme 14 3 42
Arazi Çalışması 0 0 0
Grup Çalışması / Ödevi 0 0 0
Laboratuvar 9 4 36
Okuma 0 0 0
Ödev 0 0 0
Proje Hazırlama 0 0 0
Seminer 0 0 0
Staj 0 0 0
Teknik Gezi 0 0 0
Web Tab. Öğrenme 0 0 0
Uygulama 0 0 0
Yerinde Uygulama 0 0 0
Mesleki Faaliyet 0 0 0
Sosyal Faaliyet 0 0 0
Tez Hazırlama 0 0 0
Alan Çalışması 0 0 0
Rapor Yazma 9 2 18
Final Sınavı 1 1 1
Final Sınavı Hazırlığı 1 5 5
Ara Sınav 0 0 0
Ara Sınav Hazırlığı 0 0 0
Kısa Sınav 2 1 2
Kısa Sınav Hazırlığı 2 3 6
TOPLAM 43 0 130
Genel Toplam 130
Toplam İş Yükü / 25.5 5,1
Dersin AKTS(ECTS) Kredisi 5,0